Quan điểm của tổ chức Y tế thế giới về miễn dịch cộng đồng và dịch bệnh Covid -19


Miễn dịch cộng đồng là gì ?

Trong lĩnh vực dùng vacxin phòng bệnh, ‘miễn dịch cộng đồng’, hay ‘miễn dịch bầy đàn’, là một khái niệm để chỉ tình trạng một cộng đồng được bảo vệ khỏi một loại vi rút nhất định khi tỷ lệ bao phủ vacxin trong cộng đồng đó đạt được ngưỡng quy định. Miễn dịch cộng đồng đạt được khi cộng đồng được bảo vệ bằng vacxin phòng một loại vi rút nhất định chứ không phải đạt được bằng cách cho lây lan vi rút đó trong cộng đồng.


Vacxin giúp cơ thể con người tạo ra kháng thể chống lại vi rút gây bệnh. Tương tự, khi người khỏe mạnh bị nhiễm vi rút thì cơ thể cũng tạo ra kháng thể chống lại vi rút gây bệnh. Tuy nhiên, điều rất quan trọng là vacxin không gây bệnh mà chỉ giúp tạo ra kháng thể phòng bệnh. Những người được tiêm vacxin dù có bị lây nhiễm vi rút cũng không mắc bệnh và nhờ đó cũng không lây bệnh cho người khác. Như vậy sự lây lan bệnh trong cộng đồng được ngăn chặn. Khi đại đa số người dân trong cộng đồng được dùng vacxin thì hình thành miễn dịch cộng đồng, làm giảm thấp số lượng vi rút trung bình có thể lây lan trong cộng đồng. Khi đó, những nhóm nhỏ dễ bị nhiễm bệnh cũng được bảo vệ an toàn khỏi vi rút cho dù họ chưa được dùng vacxin. Tỷ lệ người dân trong cộng đồng cần phải được dùng vacxin để đạt miễn dịch cộng đồng thay đổi tùy theo từng bệnh cụ thể. Với bệnh sởi thì tỷ lệ này là 95%, khi đó 5% còn lại cũng được bảo vệ dù không được dùng vacxin. Với bệnh bại liệt thì ngưỡng đạt miễn dịch cộng đồng là 80% người dân được dùng vacxin, khi đó 15% còn lại được bảo vệ dù không được dùng vacxin.Như vậy miễn dịch cộng cộng đạt được với những loại vacxin hiệu quả và an toàn sẽ làm cho bệnh hiếm gặp hơn và bảo vệ được nhiều mạng sống hơn.

TCYTTG có quan điểm như thế nào về việc xem miễn dịch cộng đồng là một giải pháp chống dịch bệnh COVID-19?

Những nỗ lực đạt được miễn dịch cộng đồng bằng cách để người dân bị lây nhiễm vi rút xét về mặt khoa học là có vấn đềkhông phù hợp đạo đức. Để COVID-19 lây lan trong dân chúng bất kể lứa tuổi nào hay tình trạng sức khỏe ra sao sẽ dẫn đến những trường hợp nhiễm bệnh, thương tổn và tử vong không cần thiết. Đại đa số người dân ở hầu hết các quốc gia đều vẫn dễ bị tổn thương bởi vi rút gây bệnh COVID -19. Các cuộc điều tra dịch tễ - huyết thanh học cho thấy ở hầu hết các nước chỉ có dưới 10% dân số bị nhiễm bệnh COVID-19.

Chúng ta vẫn đang tìm hiểu về miễn dịch đối với bệnh COVID-19. Phần lớn những người mắc COVID-19 có đáp ứng miễn dịch trong vòng vài tuần đầu, nhưng chúng ta chưa biết đáp ứng miễn dịch này mạnh như thế nào, kéo dài trong bao lâu, có khác nhau ở từng người mắc bệnh hay không…. Bên cạnh đó, đã có những báo cáo về các trường hợp mắc bệnh COVID -19 lần thứ hai, có nghĩa là miễn dịch tạo ra khi mắc bệnh lần đầu không có tác dụng bảo vệ. Cho đến khi chúng ta có hiểu biết nhiều hơn về miễn dịch của COVID-19, chúng ta không thể biết một cộng đồng được miễn dịch bao nhiêu phần trăm, miễn dịch đó kéo dài trong bao lâu…Cho đến khi đó, không một yếu tố đơn độc nào có thể đưa ra dự báo tình hình bệnh dịch trong tương lai. Những thách thức này ngăn cản bất kỳ kế hoạch nào cố gắng nâng cao miễn dịch bên trong một cộng đồng bằng cách cho phép người dân lây nhiễm vi rút cho nhau.  

Mặt khác, dù người già và người có bệnh nền có nguy cơ cao nhất bị bệnh trầm trọng và tử vong nhưng những người khác còn lại vẫn có nguy cơ này. Sau hết, trong khi phần lớn người mắc COVID-19 ở thể nhẹ và trung bình, thậm chí một số người mắc cũng không có bất kỳ dấu hiệu gì, nhiều người khác mắc bệnh thể nặng và phải nhập viện điều trị. Chúng ta cũng chỉ mới bắt đầu và đang tìm hiểu về tác động dài hạn của COVID -19 lên sức khỏe kể cả những trường hợp được mô tả là mắc bệnh COVID -19 kéo dài./.

 

Ts.Bs. ĐỖ HUY SƠN, biên dịch theo WHO, 15/10/2020

tại https://www.who.int/news-room/q-a-detail/herd-immunity-lockdowns-and-covid-19


Các tin tiếp
Viêm gan âm thầm hóa ung thư giết chết nhiều người Việt   (24/7/2018)
Tổ chức Y tế Thế giới (TCYTTG) nghiên cứu một một loại thuốc mới có khả năng cứu sống hàng ngàn sản phụ.   (6/7/2018)
ICD-11, SẴN SÀNG CHO THẾ KỶ XXI   (25/6/2018)
Mẹo học từ vựng tiếng Anh dễ nhớ   (29/5/2018)
Dịch bệnh do virut Ebola bùng phát ở Cộng hòa Dân chủ Công-gô   (14/5/2018)
Khi nào Dược sĩ cần tham gia chương trình đào tạo, cập nhật kiến thức chuyên môn về dược?   (6/5/2018)
Chủ Đề Kỷ Niệm Ngày Sở Hữu Trí Tuệ Thế Giới Năm 2018 Của Wipo   (4/4/2018)
70% trẻ Việt thiếu kẽm – một trong những nguyên nhân biếng ăn, thấp còi   (28/3/2018)
Cập nhật các khuyến nghị về điều trị viêm gan siêu vi B mạn tính ở phụ nữ mang thai   (26/1/2018)
Tại sao cần nghiên cứu khoa học và những ai cần tham gia nghiên cứu khoa học?   (28/12/2017)
Đề kháng thuốc sốt rét tại tiểu vùng sông mê-kông mở rộng: đâu là mối lo ngại thật sự đối với việt nam?   (11/12/2017)
Tuần lễ Thế giới nhận thức về kháng sinh 13-19/11/2017   (15/11/2017)
Tổng quan tóm tắt Dịch tễ học viêm gan siêu B, viêm gan siêu vi C và ung thư gan ở Việt Nam   (5/9/2017)
5 Câu hỏi đáp về bệnh tay-chân-miệng   (5/9/2017)
Kỹ năng duy trì lớp học vui vẻ và hiệu quả   (10/8/2017)
Dịch sốt xuất huyết cướp đi sinh mạng 14 người   (25/7/2017)
NHU CẦU CƠ BẢN CỦA CON NGƯỜI VÀ SỰ LIÊN QUAN VỚI ĐIỀU DƯỠNG   (11/5/2017)
Vai trò của thể dục thể thao trong cân đối năng lượng và phòng ngừa bệnh đái tháo đường   (3/4/2017)
Dịch cúm vào mùa, đe dọa sức khỏe cộng đồng   (6/10/2016)
Tuyên bố chung của Bộ trưởng Y tế các nước ASEAN về ứng phó với dịch bệnh do vi rút Zika   (6/10/2016)
Ngày Thế giới phòng chống bệnh viêm gan năm 2016: Hãy hiểu biết về bệnh viêm gan – Hãy hành động ngay bây giờ   (1/8/2016)
Hoạt động lồng ghép chăm sóc trẻ bệnh (viết tắt là IMCI)   (19/5/2016)
Chuyên đề: Tự đánh giá về 5 tính cách chủ yếu của bản thân   (26/2/2016)
Hỏi đáp về bệnh do virut Zika   (6/2/2016)
Chuyên đề: Kỹ năng xử lý An toàn an ninh thông tin năm 2016   (25/1/2016)
Chuyên đề: Làm thế nào để bài giảng thu hút được người học?   (25/1/2016)
Những Biểu Tượng của Ngành Dược   (5/10/2015)
Tai biến chết người khi truyền dịch   (29/7/2015)
Những điều cần biết về hồ sơ xét tuyển Đại học, Cao Đẳng năm 2015   (21/7/2015)
Hỏi đáp thường gặp về Hội chứng hô hấp Trung Đông do coronavirus (MERS‐CoV)   (9/7/2015)